آموزش بازی پایپلاین
پایپلاین یک بازی استراتژیک و اقتصادی است که در آن شما نقش یک مدیرعامل شرکت نفتی را بازی میکنید. هدف شما این است که با خرید و فروش نفت خام، آن را از طریق خطوط لوله به پالایشگاهها منتقل کنید و با پالایش آن، محصولات باارزشتری تولید کنید. این بازی با مکانیزمهای ساخت مسیر، مدیریت دست و حراج، یک تجربهی رقابتی و فکری را ارائه میدهد که هر تصمیم شما میتواند سرنوشت شرکتتان را تغییر دهد.
راهاندازی بازی پایپلاین
محتویات و قطعات بازی
تختهی اصلی، ۴ صفحهی شخصی، ۱۲۰+ کارت خط لوله، ۲۴ کارت قرارداد، ۸۰+ نشان نفت خام (سیاه)، ۵۰+ نشان بنزین (زرد)، ۵۰+ نشان گازوئیل (آبی)، ۵۰+ نشان نفت سفید (سفید)، پول (اسکناسهای ۱، ۵، ۱۰، ۲۰ دلاری)، نشان بازیکن شروعکننده، دفترچهی راهنما.
چینش
تختهی اصلی را وسط میز قرار دهید. هر بازیکن یک صفحهی شخصی، ۵۰ دلار پول، و ۲ کارت قرارداد اولیه دریافت میکند. کارتهای خط لوله را بهصورت رو به پایین در چند دسته بچینید. هر بازیکن ۴ کارت از روی دسته میکشد و به دست میگیرد. نشانهای نفت و محصولات را کنار تخته بگذارید. اولین بازیکن را انتخاب کنید و نشان شروع را به او بدهید.
روند بازی پایپلاین
چطور بازی کنیم
1. آمادهسازی اولیه: تختهی بازی را وسط میز بگذارید. هر بازیکن یک صفحهی شخصی (Player Board) برمیدارد و آن را جلوی خودش میگذارد. کارتهای قرارداد را جدا کنید و هر بازیکن ۲ کارت قرارداد اولیه میگیرد. سپس کارتهای خط لوله را بهصورت رو به پایین در چند دسته قرار دهید. هر بازیکن ۴ کارت خط لوله از روی دسته میکشد و به دست میگیرد. پول اولیهی هر بازیکن ۵۰ دلار است. نشانهای نفت خام و محصولات را کنار تخته بگذارید. اولین بازیکن را با توافق یا قرعهکشی انتخاب کنید.
2. نگاه به دست و صفحه: ابتدا کارتهای خط لولهای که در دست دارید را بررسی کنید. هر کارت یک قطعه از خط لوله را نشان میدهد که میتواند مستقیم، خمیده یا تقاطع باشد. همچنین روی هر کارت تعداد و نوع محصولی که میتواند حمل کند مشخص شده است. صفحهی شخصی شما شامل یک جدول است که میتوانید خط لولهی خود را روی آن بچینید. در بالای جدول، سه جایگاه برای پالایشگاهها وجود دارد که با پیشرفت بازی میتوانید آنها را فعال کنید.
3. فاز برنامهریزی: در ابتدای هر دور، بازیکنان بهطور همزمان کارتهای خط لوله را از دست خود انتخاب میکنند. شما میتوانید بین ۱ تا ۳ کارت انتخاب کنید و آنها را رو به پایین جلوی خود بگذارید. کارتهای انتخابشده نشاندهندهی قطعاتی هستند که میخواهید در این دور روی صفحهی خود نصب کنید. دقت کنید که هر کارت انتخابی، در پایان دور به دست شما اضافه نمیشود؛ بلکه از دست شما خارج میشود. پس باید بهدقت برنامهریزی کنید.
4. حراج کارتها: پس از اینکه همه کارتهایشان را انتخاب کردند، کارتهای انتخابشده را همزمان رو میکنند. سپس یک حراج همزمان انجام میشود: هر بازیکن بهنوبت (از بازیکن شروعکننده) میتواند یکی از کارتهای رو شده را بردارد و به صفحهی خود اضافه کند، اما باید مبلغی که روی کارت نوشته شده را به بانک بپردازد. اگر کارتی را نمیخواهید، میتوانید از برداشتن آن صرفنظر کنید. این مرحله تا زمانی ادامه مییابد که همهی کارتهای خوب برداشته شوند یا بازیکنان پاس کنند. مثال: فرض کنید کارت «خط لولهی مستقیم با ظرفیت ۲ نفت خام» روی میز است و قیمت پایهی آن ۵ دلار است. شما میتوانید آن را بردارید و ۵ دلار بپردازید. اگر دو بازیکن هر دو آن را بخواهند، با حراج قیمت بالا میرود.
5. نصب خط لوله: بعد از حراج، هر بازیکن کارتهایی که خریده را به صفحهی شخصی خود اضافه میکند. این کارتها باید بهگونهای چیده شوند که یک مسیر پیوسته از ورودی (بالای صفحه) به خروجی (پایین صفحه) ایجاد کنند. هر قطعه باید با قطعهی قبلی همجهت باشد و ظرفیت آنها باید با هم سازگار باشد. برای مثال، اگر یک قطعهی مستقیم با ظرفیت ۲ نفت خام دارید، نمیتوانید آن را به قطعهای با ظرفیت ۳ وصل کنید مگر اینکه قوانین اجازه دهند. همچنین قطعات میتوانند چرخانده شوند تا جهتهای مختلف را پوشش دهند.
6. حرکت نفت و پالایش: پس از نصب، نوبت به حرکت نفت میرسد. در ابتدای بازی، شما یک قطار نفت دارید که از بالای صفحه وارد میشود. در هر دور، میتوانید نفت خام را از ورودی به سمت پایین هدایت کنید. اگر خط لولهی شما به یک پالایشگاه متصل باشد، میتوانید نفت خام را به پالایشگاه بفرستید و محصولات تصفیهشده (مانند بنزین یا گازوئیل) تولید کنید. هر پالایشگاه ظرفیت مشخصی دارد و تعداد مشخصی نفت خام مصرف میکند تا یک محصول خاص تولید کند. برای مثال، پالایشگاه کوچک ممکن است ۲ نفت خام را به ۱ بنزین تبدیل کند.
7. فروش محصولات: محصولات تولیدشده را میتوانید در پایان دور بفروشید. قیمت فروش محصولات روی تختهی اصلی مشخص شده است و ممکن است در طول بازی تغییر کند. هر محصول را میتوانید بهصورت تکی یا در مقادیر بزرگتر بفروشید. پول فروش به شما اضافه میشود. همچنین ممکن است قراردادهایی داشته باشید که به شما میگویند در پایان هر دور باید مقدار مشخصی محصول تحویل دهید؛ اگر ندهید، جریمه میشوید.
8. پایان دور: بعد از اینکه همه بازیکنان نفت را حرکت دادند و محصولات را فروختند، دور به پایان میرسد. کارتهای خط لولهی استفادهشده در حراج دور بعد دوباره پر میشوند. بازیکنان کارتهای جدیدی از دسته میکشند تا دست خود را به ۴ کارت برسانند. سپس بازیکن شروعکننده عوض میشود (معمولاً به نفر بعدی در جهت عقربههای ساعت). بازی برای تعداد دور مشخصی (مثلاً ۸ دور) ادامه مییابد.
9. بازی دو نفره: در بازی دو نفره، قوانین کمی تغییر میکند. در فاز حراج، یک بازیکن بیطرف (خنثی) نیز وجود دارد که کارتها را برمیدارد اما هیچ امتیازی نمیگیرد. این کار باعث میشود که انتخابها محدودتر شوند. همچنین در پایان بازی، امتیازهای بازیکن بیطرف محاسبه نمیشود.
10. حالتهای خاص: اگر در خط لولهی شما یک قطعهی خراب وجود داشته باشد (مثلاً کارتهایی با علامت مخصوص)، میتوانید با پرداخت هزینهی تعمیر، آن را درست کنید. همچنین اگر دو خط لوله به یک پالایشگاه متصل شوند، ظرفیت آن پالایشگاه تقسیم میشود. این حالتها در قوانین دقیق آمدهاند.
قوانین — مرجع سریع
قوانین دقیق: - هر بازیکن در ابتدای بازی ۵۰ دلار دارد. - حداکثر ۳ کارت در هر دور میتوانید انتخاب کنید. - کارتهای انتخابشده از دست خارج میشوند و به دست باز نمیگردند. - در حراج، بازیکن شروعکننده اولین انتخاب را دارد و سپس به ترتیب نوبت. - قیمت پایهی هر کارت روی آن درج شده است؛ در حراج، قیمت میتواند بالاتر برود اما هر بازیکن فقط یک بار میتواند پیشنهاد بدهد. - قطعات خط لوله باید بهگونهای چیده شوند که مسیر از ورودی به خروجی بدون شکستگی باشد. - هر پالایشگاه فقط یک بار در هر دور میتواند پالایش کند. - ظرفیت پالایشگاهها: پالایشگاه کوچک ۲ نفت خام → ۱ بنزین، پالایشگاه متوسط ۳ نفت خام → ۲ بنزین یا ۱ گازوئیل، پالایشگاه بزرگ ۴ نفت خام → ۳ محصول ترکیبی. - قیمت فروش: بنزین ۷ دلار، گازوئیل ۶ دلار، نفت خام ۳ دلار (قیمتها در طول بازی تغییر میکنند). - اگر در پایان دور نتوانید قرارداد را تحویل دهید، باید جریمهای معادل ارزش قرارداد بپردازید. - بازی در ۸ دور به پایان میرسد. - در بازی دو نفره، یک بازیکن بیطرف نیز در حراج شرکت میکند و کارتها را برمیدارد اما امتیازی نمیگیرد.
امتیازشماری و روشهای برد
امتیاز نهایی بر اساس مجموع پول نقد و ارزش قراردادهای انجامشده محاسبه میشود. هر قرارداد که بهموقع تحویل داده شود، امتیاز مثبت دارد و در پایان بازی ارزش آن به پول شما اضافه میشود. برای مثال، اگر یک قرارداد ۱۰ دلاری تحویل دهید و ۵۰ دلار پول نقد داشته باشید، امتیاز شما ۶۰ است. همچنین برخی قراردادها امتیاز ویژهای دارند.
روشهای برد
بازیکنی که در پایان ۸ دور، بیشترین مجموع پول نقد و ارزش قراردادهای تحویلشده را داشته باشد، برنده است. در صورت تساوی، بازیکنی که پول نقد بیشتری دارد برنده میشود.
نکات برد پایپلاین
-
در ابتدا روی ساخت یک خط لولهی ساده و کارآمد تمرکز کنید و از پیچیدهکردن بیش از حد خط لوله خودداری کنید.
-
قراردادها را هوشمندانه انتخاب کنید؛ اگر قراردادی نیاز به محصولی دارد که تولید آن برای شما سخت است، شاید بهتر باشد آن را رد کنید.
سوالات متداول دربارهی بازی پایپلاین
آیا میتوانم در یک دور بیش از ۳ کارت انتخاب کنم؟
خیر، در فاز برنامهریزی حداکثر میتوانید ۳ کارت انتخاب کنید. این محدودیت برای حفظ تعادل بازی است.
اگر کارتی را در حراج بردارم، آیا باید حتماً آن را به خط لولهام وصل کنم؟
بله، هر کارتی که میخرید باید در همان دور به خط لولهی شما اضافه شود. اگر نتوانید آن را بهدرستی وصل کنید، آن کارت را از دست میدهید و پول آن را هم پرداختهاید.
آیا میتوانم نفت خام را بدون پالایش بفروشم؟
بله، در هر دور میتوانید نفت خام را به قیمت جاری بازار بفروشید، اما معمولاً پالایش سود بیشتری دارد.
اگر خط لولهی من به یک پالایشگاه نرسد، چه اتفاقی میافتد؟
اگر خط لولهی شما به پالایشگاه نرسد، نمیتوانید پالایش کنید و فقط میتوانید نفت خام را بفروشید. بهتر است در برنامهریزی خود به فکر اتصال به پالایشگاه باشید.