آموزش بازی فتوسنتز

تخته بازی، 4 صفحه‌ی بازیکن، 4 ست مهره‌ی درخت (هر ست شامل 4 کوچک، 3 متوسط، 2 بزرگ، 1 غول‌پیکر)، 96 توکن نور خورشید (24 برای هر بازیکن)، 24 کارت امتیاز (6 کارت برای هر تعداد بازیکن)، نشانگر خورشید، دفترچه راهنما.

تخته را وسط میز قرار دهید. هر بازیکن یک صفحه‌ی بازیکن، 24 توکن نور، و مجموعه درختان خود را برمی‌دارد. کارت‌های امتیاز را بر اساس تعداد بازیکن جدا کرده و به ترتیب (از کمترین به بیشترین) در کنار تخته بچینید. هر بازیکن یک درخت کوچک را در یکی از فضاهای سبز حلقه‌ی اول (نزدیک‌ترین به خورشید) قرار می‌دهد و یک توکن نور را روی خانه‌ی 1 مسیر نور صفحه‌اش می‌گذارد. خورشید را در نقطه‌ی شروع (بالای تخته) قرار دهید.

1. آماده‌سازی اولیه: تخته بازی را وسط میز بگذارید. هر بازیکن یک صفحه‌ی بازیکن، 24 توکن نور خورشید (به رنگ خودش)، 4 درخت کوچک، 3 درخت متوسط، 2 درخت بزرگ و 1 درخت غول‌پیکر دریافت می‌کند. کارت‌های امتیاز را بر اساس تعداد بازیکن مرتب کنید (مثلاً در بازی 2 نفره، فقط کارت‌های 2 نفره را بچینید). هر بازیکن یک درخت کوچک را روی یکی از فضاهای سبز حلقه‌ی اول (نزدیک‌ترین حلقه به خورشید) قرار می‌دهد و یک توکن نور روی اولین خانه‌ی مسیر نور صفحه‌اش می‌گذارد. سپس خورشید را روی نقطه‌ی شروع (معمولاً بالای تخته) قرار دهید.

2. فاز نور: در ابتدای هر دور، خورشید یک قدم در جهت عقربه‌های ساعت حرکت می‌کند. سپس همه‌ی بازیکنان به تعداد درختانی که نور خورشید به آن‌ها می‌تابد، توکن نور دریافت می‌کنند. برای تشخیص، از نقطه‌ی خورشید یک خط فرضی در جهت مخالف خورشید (به سمت پایین تخته) بکشید؛ هر درختی که در این مسیر باشد و توسط درخت دیگری (از هر رنگی) سایه گرفته نشود، نور می‌گیرد. درختان بزرگ‌تر سایه‌ی بیشتری می‌اندازند: یک درخت کوچک فقط فضای پشت خودش را می‌پوشاند، درخت متوسط دو فاصله، و درخت بزرگ سه فاصله. به عنوان مثال، اگر درخت بزرگ شما در مسیر نور باشد و یک درخت کوچک پشت آن باشد، آن درخت کوچک نور نمی‌گیرد. هر درخت نور گرفته، یک توکن نور به صفحه‌ی بازیکن اضافه می‌کند و صفحه‌ی نور او یک خانه جلو می‌رود.

3. فاز عمل: بعد از دریافت نور، بازیکنان به نوبت (شروع از بازیکن شروع) می‌توانند با پرداخت توکن نور، یکی از این کارها را انجام دهند: خرید درخت جدید (با قیمت‌های متفاوت برای هر اندازه)، کاشت یک درخت از موجودی خود در یک فضای خالی، رشد یک درخت به اندازه‌ی بزرگ‌تر، یا حذف یک درخت از جنگل (برای آزاد کردن فضا). هر بازیکن در هر نوبت خود فقط یک عمل انجام می‌دهد و سپس نوبت به نفر بعدی می‌رسد. این فاز تا زمانی ادامه می‌یابد که همه‌ی بازیکنان به ترتیب پاس کنند.

4. خرید و کاشت: برای خرید درخت کوچک، 1 توکن نور، درخت متوسط 2 توکن، درخت بزرگ 3 توکن و درخت غول‌پیکر 4 توکن لازم است. برای کاشت، باید درخت را روی یک فضای خالی در حلقه‌ی مناسب قرار دهید: درخت کوچک را می‌توان در حلقه‌های 1 و 2 کاشت، درخت متوسط در حلقه‌های 1 تا 3، درخت بزرگ در حلقه‌های 1 تا 4، و درخت غول‌پیکر فقط در حلقه‌ی 4. توجه کنید که حلقه‌ی اول نزدیک‌ترین به خورشید است (فضاهای سبز) و حلقه‌ی چهارم دورترین است. به عنوان مثال، اگر می‌خواهید یک درخت متوسط بکارید، باید 2 توکن نور بپردازید و آن را در یک فضای خالی از حلقه‌ی 1، 2 یا 3 قرار دهید.

5. رشد درخت: برای رشد یک درخت به اندازه‌ی بزرگ‌تر، باید هزينه‌ی خرید درخت بزرگ‌تر را بپردازید (مثلاً برای تبدیل درخت کوچک به متوسط، 2 توکن نور) و درخت کوچک را با یک درخت متوسط از موجودی خود جایگزین کنید. درخت رشد‌یافته در همان فضای قبلی می‌ماند. این کار را می‌توانید در هر نوبت انجام دهید، اما فقط یک بار در هر نوبت. به عنوان مثال، اگر یک درخت کوچک در حلقه‌ی 2 دارید و می‌خواهید آن را به متوسط تبدیل کنید، 2 توکن نور پرداخت کنید و درخت کوچک را بردارید و یک درخت متوسط در همان فضا بگذارید.

6. حذف درخت: اگر بخواهید فضایی را خالی کنید (مثلاً برای کاشت درخت بزرگ‌تر یا تغییر استراتژی)، می‌توانید یک درخت از جنگل بردارید و به موجودی خود برگردانید. این عمل هیچ هزینه‌ای ندارد و در هر نوبت می‌توانید انجام دهید. اما دقت کنید که درخت حذف‌شده دیگر نور نمی‌گیرد و امتیازی هم ندارد. این کار معمولاً زمانی مفید است که می‌خواهید درخت بزرگ‌تری را در همان فضا بکارید.

7. پایان دور: وقتی همه‌ی بازیکنان پاس کردند، دور به پایان می‌رسد. خورشید دوباره حرکت می‌کند و فاز نور شروع می‌شود. بازی به این ترتیب ادامه می‌یابد تا زمانی که همه‌ی کارت‌های امتیاز (معمولاً 6 دور) برداشته شوند. در طول بازی، هر بازیکن باید سعی کند درختان خود را در موقعیت‌هایی قرار دهد که بیشترین نور را بگیرند و در عین حال جلوی نور حریفان را بگیرد.

8. امتیازگیری: در پایان هر دور (بعد از فاز نور و قبل از حرکت بعدی خورشید)، بازیکنان به ترتیب نوبت، درختان خود را که در حلقه‌های مختلف دارند امتیاز می‌گیرند. امتیاز هر درخت به اندازه‌ی آن و حلقه‌ای که در آن قرار دارد بستگی دارد: درخت کوچک در حلقه‌ی 1 یک امتیاز، در حلقه‌ی 2 دو امتیاز، در حلقه‌ی 3 سه امتیاز و در حلقه‌ی 4 چهار امتیاز. درخت متوسط دو برابر، درخت بزرگ سه برابر و درخت غول‌پیکر چهار برابر این مقادیر است. به عنوان مثال، یک درخت بزرگ در حلقه‌ی 3، 9 امتیاز دارد (3×3). این امتیازها با کارت‌های امتیاز که در ابتدای بازی چیده‌اید، ثبت می‌شوند. هر کارت امتیاز مقدار مشخصی دارد (مثلاً 1، 2، 3 و...) و بازیکن با توجه به رتبه‌اش در آن دور (بیشترین امتیاز اول) کارت می‌گیرد.

9. پایان بازی: بازی پس از شش دور کامل (یا زمانی که همه‌ی کارت‌های امتیاز توزیع شوند) به پایان می‌رسد. بازیکنان امتیازات نهایی را جمع می‌زنند و هر کس بیشترین امتیاز را داشته باشد برنده است. در صورت تساوی، بازیکنی که توکن نور بیشتری در صفحه‌اش داشته باشد برنده می‌شود.

قوانین مرجع:
- هر بازیکن در هر نوبت فقط یک عمل انجام می‌دهد (خرید، کاشت، رشد، حذف).
- هزینه‌ی خرید: کوچک 1، متوسط 2، بزرگ 3، غول‌پیکر 4 توکن نور.
- کاشت: درخت کوچک در حلقه‌های 1-2، متوسط 1-3، بزرگ 1-4، غول‌پیکر فقط 4.
- رشد: پرداخت هزینه‌ی درخت بزرگ‌تر و جایگزینی با درخت هم‌اندازه‌ی بزرگ‌تر.
- حذف: رایگان است، درخت به موجودی بازمی‌گردد.
- نور: درختان در مسیر نور خورشید و بدون سایه، نور می‌گیرند. سایه‌اندازی: کوچک 1 فاصله، متوسط 2 فاصله، بزرگ 3 فاصله.
- امتیاز پایه: حلقه‌ی 1:1، حلقه‌ی 2:2، حلقه‌ی 3:3، حلقه‌ی 4:4. ضریب: کوچک 1، متوسط 2، بزرگ 3، غول‌پیکر 4.
- امتیاز در پایان هر دور محاسبه می‌شود.
- کارت‌های امتیاز: تعداد و مقادیر بستگی به تعداد بازیکنان دارد.
- بازی 6 دور است.
- در صورت تساوی، تعداد توکن نور باقی‌مانده تعیین‌کننده است.